Peşəkar Diş Təmizliyi

Peşəkar diş təmizliyi diş daşı, yumşaq ərp, biofilm, siqaret, çay və qəhvə ləkələrinin həkim tərəfindən xüsusi cihazlarla təmizlənməsidir. Bu xidmət yalnız dişləri daha təmiz göstərmək üçün deyil, diş əti sağlamlığını qorumaq və ağız gigiyenasını yaxşılaşdırmaq üçün də vacibdir.

Gündəlik fırçalama ağız baxımının əsas hissəsidir, amma diş daşı ev şəraitində təmizlənmir. Dişlərin arasında, diş əti kənarında və arxa dişlərdə yığılan daş və ləkələr zamanla diş əti qanaması, ağız qoxusu və narahatlıq yarada bilər.

Peşəkar diş təmizliyi zamanı ultrasəs ilə diş daşı təmizliyi, Air Flow ilə biofilm və piqmentasiyanın təmizlənməsi, dişlərin cilalanması və ağız gigiyenası təlimi birlikdə planlana bilər. Hansı mərhələnin lazım olduğu həkim baxışından sonra bilinir.

Peşəkar diş təmizliyi nədir?

Peşəkar diş təmizliyi diş səthində və diş əti kənarında yığılan diş daşı, ərp, biofilm və səthi ləkələrin stomatoloq tərəfindən xüsusi cihazlarla təmizlənməsidir. Bu prosesə ultrasəs təmizliyi, Air Flow, cilalanma və pasiyentə düzgün ağız gigiyenası qaydalarının izahı daxil ola bilər.

Peşəkar diş təmizliyi sadəcə “dişi parıldatmaq” deyil. Burada əsas məqsəd dişlərin üzərində yığılan sərt və yumşaq çöküntüləri təmizləmək, diş əti kənarını rahatlatmaq və pasiyentin evdə düzgün qulluq etməsinə kömək etməkdir.

Bu xidmət daha çox bu hallarda lazım olur:

• Diş daşı görünürsə;
• Dişlərdə sarı və ya qəhvəyi ləkələr varsa;
• Diş əti fırçalama zamanı qanayırsa;
• Ağızda pis qoxu uzun müddət keçmirsə;
• Dişlər kobud və nahamar hiss olunursa;
• Siqaret, çay və qəhvə ləkələri varsa;
• Breket, implant və ya protez ətrafında təmizləmə çətindirsə;
• Uzun müddətdir stomatoloji təmizlik edilməyibsə.

Peşəkar diş təmizliyi hər pasiyentdə eyni şəkildə aparılmır. Bəzi hallarda yalnız ultrasəs ilə diş daşı təmizliyi kifayət edir. Bəzi hallarda isə Air Flow, cilalanma və ağız gigiyenası təlimi də əlavə olunur.

Evdə fırçalama niyə kifayət etmir?

Evdə fırçalama dişləri gündəlik ərpdən qorumaq üçün vacibdir, amma sərtləşmiş diş daşını təmizləmir. Diş daşı diş səthinə möhkəm yapışır və onu adi fırça ilə çıxarmaq mümkün olmur. Buna görə peşəkar diş təmizliyi müəyyən aralıqlarla lazım ola bilər.

Pasiyent bəzən “dişlərimi hər gün fırçalayıram, yenə də daş yaranır” deyir. Bu normal haldır, çünki diş daşı yalnız fırçalama ilə bağlı deyil. Tüpürcəyin tərkibi, dişlərin düzülüşü, qidalanma, siqaret, dişarası təmizliyin zəif olması və diş əti vəziyyəti də buna təsir edir.

Dişlərin arasında və arxa dişlərin iç səthində fırçanın çatmadığı sahələr olur. Ərp həmin nahiyələrdə qalır, vaxtla sərtləşir və diş daşına çevrilə bilər. Ona görə peşəkar təmizlik ev baxımını əvəz etmir, onu tamamlayır.

Diş daşı niyə yaranır və niyə təmizlənməlidir?

Diş daşı yumşaq ərpin diş səthində qalaraq sərtləşməsi nəticəsində yaranır. Ərp vaxtında təmizlənmədikdə minerallaşır və adi fırça ilə çıxmayan sərt təbəqəyə çevrilir. Diş daşı diş əti qanaması, ağız qoxusu və diş əti iltihabı riskini artıra bilər.

Diş daşı ən çox diş əti kənarında, alt ön dişlərin iç tərəfində və arxa dişlərin çeynəmə sahələrinə yaxın hissələrdə toplanır. Pasiyent bunu bəzən “dişimin dibində sərt sarı təbəqə var” kimi təsvir edir.

Diş daşı bu problemlərə səbəb ola bilər:

• Diş əti qanaması;
• Diş ətində qızartı və şişkinlik;
• Ağız qoxusu;
• Dişlərin kobud hiss olunması;
• Diş aralarında ərp yığılması;
• Diş əti çəkilməsi riskinin artması;
• Gingivit və periodontit riskinin yüksəlməsi.

Burada vacib məqam odur ki, diş daşı özü-özünə getmir. Evdə sərt əşya ilə qaşımaq, soda və ya başqa aqressiv üsullarla təmizləməyə çalışmaq diş ətinə və minaya zərər verə bilər. Düzgün yol həkim baxışı və peşəkar diş təmizliyidir.

Ultrasəs ilə diş daşı təmizliyi necə aparılır?

Ultrasəs ilə diş daşı təmizliyi xüsusi skaler cihazı ilə diş səthinə yapışmış sərt diş daşlarının parçalanıb təmizlənməsidir. Cihaz su ilə birlikdə işləyir və daşları diş səthindən ayırmağa kömək edir. Peşəkar diş təmizliyi təcrübəli stomatoloq tərəfindən aparılmalıdır.

Ultrasəs təmizliyi zamanı həkim əvvəlcə diş daşının harada və nə qədər olduğunu yoxlayır. Daha sonra skaler cihazı ilə diş əti kənarında və görünən sahələrdə yığılan daşlar təmizlənir. Lazım olduqda dişarası və çətin sahələrə daha diqqətlə baxılır.

Pasiyent prosedur zamanı yüngül titrəmə, su axını və səs hiss edə bilər. Diş əti həssasdırsa və ya daşlar çoxdursa, müvəqqəti narahatlıq ola bilər. Bu, adətən prosedurdan sonra azalır.

Ultrasəs ilə diş daşı təmizliyi bu hallarda xüsusilə vacibdir:

• Diş əti kənarında sərt daşlar varsa;
• Fırçalama zamanı qanama görünürsə;
• Dişlərin dibində sarı və qəhvəyi çöküntü varsa;
• Ağız qoxusu diş daşı ilə bağlı ola bilərsə;
• Uzun müddətdir peşəkar təmizlik edilməyibsə.

Düzgün aparılan ultrasəs təmizliyi diş minasını “yonmaq” məqsədi daşımır. Məqsəd diş səthinə yapışan diş daşını ayırmaqdır. Amma həssas dişlərdə prosedurdan sonra bir neçə gün soyuğa və istiyə qarşı həssaslıq ola bilər.

Air Flow ilə biofilm və piqmentasiya necə təmizlənir?

Air Flow diş səthindəki yumşaq biofilm, səthi piqmentasiya və siqaret, çay, qəhvə kimi vərdişlərdən yaranan ləkələrin təmizlənməsi üçün istifadə olunan peşəkar gigiyena üsuludur. Peşəkar diş təmizliyi zamanı bu mərhələ diş səthinin daha təmiz və hamar hiss olunmasına kömək edə bilər.

Biofilm diş səthində yaranan yumşaq bakterial təbəqədir. Pasiyent onu hər zaman gözlə görməyə bilər, amma o, dişlərin üzərində qalaraq ləkə, ağız qoxusu və diş əti qıcıqlanmasına səbəb ola bilər.

Air Flow daha çox bu hallarda istifadə olunur:

• Siqaret ləkələri varsa;
• Çay və qəhvə piqmentasiyası görünürsə;
• Dişlərdə səthi saralma varsa;
• Breket ətrafında biofilm yığılıbsa;
• Dişlər cilalanmadan əvvəl daha təmiz səth lazımdırsa;
• Pasiyent peşəkar diş təmizliyini daha tam şəkildə etdirmək istəyirsə.

Air Flow sərt diş daşını təmizləmək üçün əsas üsul deyil. Sərt diş daşları əvvəlcə ultrasəs cihazı ilə təmizlənir. Air Flow isə daha çox yumşaq biofilm, səthi ləkə və piqmentasiyanın aradan qaldırılmasına kömək edir.

Air Flow dişləri ağardırmı?

Air Flow diş ağartma proseduru deyil. Bu üsul dişlərin üzərindəki səthi ləkələri, biofilmi və piqmentasiyanı təmizləyərək dişin təbii rənginin daha aydın görünməsinə kömək edə bilər. Amma dişin daxili rəngini dəyişmir və kimyəvi ağartma effekti yaratmır.

Bu fərqi pasiyentə aydın izah etmək vacibdir. Məsələn, siqaret, çay və qəhvə ləkələri təmizləndikdən sonra dişlər daha açıq və təmiz görünə bilər. Amma bu, diş ağartma ilə eyni nəticə deyil.

Əgər pasiyentin məqsədi diş rəngini bir neçə ton açmaqdırsa, peşəkar diş təmizliyindən sonra diş ağartma ayrıca müzakirə oluna bilər. Əvvəl təmizlik, sonra ağartma planı daha doğru ardıcıllıq ola bilər.

Siqaret, çay və qəhvə ləkələri necə təmizlənir?

Siqaret, çay və qəhvə diş səthində səthi piqmentasiya yarada bilər. Bu ləkələr adətən fırçalama ilə tam çıxmır. Peşəkar diş təmizliyi zamanı Air Flow, cilalanma və lazım olduqda ultrasəs təmizliyi ilə bu ləkələrin xeyli azalması mümkün ola bilər.

Ləkələrin nə qədər təmizlənəcəyi onların dərinliyindən, nə qədər müddətdir qalmasından və diş səthinin vəziyyətindən asılıdır. Yeni yaranmış səthi ləkələr daha rahat təmizlənə bilər. Uzun müddət qalmış və mina səthinə daha çox yapışmış piqmentasiya isə tam eyni dərəcədə çıxmaya bilər.

Siqaret çəkən pasiyentlərdə ləkələr daha tez qayıda bilər. Çay və qəhvə çox içənlərdə də diş səthində yenidən piqmentasiya yaranması mümkündür. Ona görə təmizliyin nəticəsini qorumaq üçün ev baxımı və vərdişlər də önəmlidir.

Praktik nümunə kimi, bəzi pasiyentlərdə ön dişlərin arxa və yan səthlərində qəhvəyi ləkələr görünür. Bu ləkələr diş daşı ilə birlikdədirsə, əvvəl ultrasəs təmizliyi, sonra Air Flow və cilalanma daha məntiqli ardıcıllıq ola bilər.

Dişlərin cilalanması nə üçün edilir?

Dişlərin cilalanması peşəkar diş təmizliyindən sonra diş səthinin daha hamar və rahat hiss olunması üçün aparılır. Cilalanma təmizləmədən sonra qalan xırda nahamarlıqları azaltmağa, səthi daha parlaq göstərməyə və yeni ərpin dişə daha çətin yapışmasına kömək edə bilər.

Diş daşı təmizliyindən sonra pasiyent bəzən dişlərin səthində dəyişiklik hiss edir. Cilalanma həmin səthi daha hamar edir və dil ilə toxunduqda “kobudluq” hissini azalda bilər.

Cilalanma daha çox bu məqsədlə edilir:

• Diş səthini hamarlaşdırmaq;
• Təmizləmədən sonra qalan xırda piqmentasiyanı azaltmaq;
• Dişlərin daha təmiz görünməsinə kömək etmək;
• Yeni ərpin yapışmasını azaltmaq;
• Pasiyentə daha rahat ağız hissi vermək.

Cilalanma diş ağartma deyil. O, dişin təbii rəngini daha təmiz göstərməyə kömək edə bilər, amma dişin daxili rəngini dəyişmir. Bu fərq məqalədə mütləq qorunmalıdır.

Peşəkar diş təmizliyi hansı mərhələlərlə aparılır?

Peşəkar diş təmizliyi əvvəlcə həkim baxışı ilə başlayır. Həkim diş daşı, diş əti qanaması, biofilm, piqmentasiya və ağız gigiyenası vərdişlərinə baxır. Bundan sonra ultrasəs təmizliyi, Air Flow, cilalanma və ağız gigiyenası təliminin lazım olub-olmadığına qərar verir.

Proses pasiyentin vəziyyətinə görə dəyişə bilər. Bəzi pasiyentdə diş daşı az olur, əsas problem ləkə və biofilm olur. Başqa pasiyentdə isə diş daşları çoxdur və diş əti daha həssasdır. Ona görə hər kəs üçün eyni ardıcıllıq standart deyil.

Peşəkar diş təmizliyi adətən bu mərhələlərlə aparılır:

1. İlkin müayinə
2. Diş daşı və diş əti vəziyyətinin yoxlanması
3. Ultrasəs ilə diş daşı təmizliyi
4. Lazım olduqda Air Flow ilə biofilm və piqmentasiyanın təmizlənməsi
5. Dişlərin cilalanması
6. Dişarası sahələrin yoxlanması
7. Ağız gigiyenası təlimi
8. Həkimin ev baxımı tövsiyələri
9. Növbəti müayinə vaxtının təyin edilməsi

Peşəkar diş təmizliyi yalnız kabinetdə aparılan prosedurla bitmir. Pasiyent evdə düzgün fırçalama, diş ipi, ara fırça və dil təmizliyinə əməl etmirsə, diş daşı və ləkələr daha tez qayıda bilər.

Peşəkar diş təmizliyi ağartmadan fərqlidirmi?

Bəli, peşəkar diş təmizliyi diş ağartmadan fərqlidir. Təmizlik dişin üzərindəki daş, ərp, biofilm və səthi ləkələri aradan qaldırır. Diş ağartma isə dişin rəngini kimyəvi üsulla açmağa yönəlir. Təmizlik dişin təbii rəngini daha aydın göstərə bilər.

Bu fərq pasiyentin gözləntisi üçün çox vacibdir. Əgər dişlərdə əsas problem siqaret, çay və qəhvə ləkələridirsə, təmizləmə nəticəsində dişlər daha təmiz və açıq görünə bilər. Amma dişin öz rəngi tünddürsə, peşəkar təmizlik onu ağartma səviyyəsində dəyişməyəcək.

Ən doğru yanaşma budur: əvvəl peşəkar diş təmizliyi aparılır, sonra dişin real rəngi görünür. Bundan sonra pasiyent diş ağartma istəyirsə, həkim uyğunluğu ayrıca qiymətləndirə bilər.

Ağız gigiyenası təlimi niyə vacibdir?

Ağız gigiyenası təlimi peşəkar diş təmizliyindən sonra nəticəni qorumaq üçün vacibdir. Həkim pasiyentə düzgün fırçalama, diş ipi, ara fırça və dil təmizliyi qaydalarını izah edir. Məqsəd diş daşı və ərpin təkrar yığılmasını azaltmaqdır.

Bəzi pasiyentlər dişlərini gündə iki dəfə fırçalayır, amma yenə də daş və ərp problemi yaşayır. Səbəb çox vaxt fırçalama texnikası, dişarası təmizliyin olmaması və ya uyğun olmayan fırça seçimidir.

Ağız gigiyenası təlimində bunlar izah oluna bilər:

• Dişləri hansı istiqamətdə fırçalamaq lazımdır;
• Diş əti kənarı necə təmizlənməlidir;
• Diş ipindən necə istifadə olunmalıdır;
• Ara fırça kimlər üçün uyğundur;
• Dil təmizliyi niyə vacibdir;
• Siqaret, çay və qəhvə ləkələrinin azalması üçün nəyə diqqət etmək lazımdır;
• Hansı hallarda daha tez təkrar müayinəyə gəlmək lazımdır.

Peşəkar diş təmizliyi nəticəsinin uzun qalması yalnız həkimin prosedurundan asılı deyil. Pasiyentin gündəlik qulluq vərdişi də nəticəyə ciddi təsir edir.

Diş təmizliyi nə qədər vaxtdan bir edilməlidir?

Diş təmizliyinin nə qədər vaxtdan bir edilməli olduğu pasiyentin diş daşı yığılma sürətindən, diş əti vəziyyətindən, siqaret istifadəsindən, ortodontik aparat və ya implant olmasından asılıdır. Bir çox pasiyent üçün 6 ayda bir diş həkimi müayinəsi uyğundur, amma bu interval hər kəs üçün eyni deyil.

Bəzi pasiyentlərdə diş daşı çox tez yığılır. Bəzilərində isə gigiyena yaxşı olduğu üçün daha gec yaranır. Diş əti qanaması, periodontit riski, siqaret istifadəsi və breket kimi faktorlar stomatoloq müayinəsi aralığını dəyişə bilər.

Daha tez kontrol müayinə lazım ola bilən hallar:

• Diş daşı tez-tez yaranırsa;
• Diş əti qanayırsa;
• Siqaret istifadə olunursa;
• Breket və ya ortodontik aparat varsa;
• İmplant və ya protez ətrafında təmizləmə çətindirsə;
• Periodontit riski varsa;
• Ağız qoxusu təkrarlanırsa.

Burada ən doğru qərarı həkim verir. Peşəkar diş təmizliyi üçün standart “hamıya eyni vaxt” yanaşması düzgün deyil. Müayinə zamanı diş əti və gigiyena vəziyyətinə baxılmalıdır.

Peşəkar diş təmizliyi kimlərə daha çox lazımdır?

Peşəkar diş təmizliyi diş daşı, səthi ləkə, diş əti qanaması, ağız qoxusu, siqaret istifadəsi və zəif dişarası təmizliyi olan pasiyentlər üçün daha vacibdir. Breket, implant və protez istifadə edənlərdə də peşəkar gigiyena xüsusi önəm daşıyır.

Bu xidmət yalnız estetik görünüş üçün deyil, profilaktika üçün də edilir. Dişlərdə daş və ərp azaldıqda diş əti daha rahat olur, ağızda təmizlik hissi artır və pasiyent ev baxımını daha düzgün davam etdirə bilir.

Peşəkar diş təmizliyi daha çox bu qruplarda tövsiyə oluna bilər:

• Siqaret çəkənlər;
• Çox çay və qəhvə içənlər;
• Diş əti qanaması olanlar;
• Ağız qoxusu şikayəti olanlar;
• Breket istifadə edənlər;
• İmplant və ya protez daşıyanlar;
• Diş daşı tez yarananlar;
• Uzun müddətdir stomatoloqa getməyənlər;
• Dişlərin səthində ləkə və codluq hiss edənlər.

Əgər pasiyent “dişlərim təmiz görünsün” deyə gəlirsə, həkim yenə də yalnız görünüşə baxmamalıdır. Diş əti, diş daşı, dişarası sahələr və ağız gigiyenası vərdişi birlikdə yoxlanmalıdır.

Diş daşı təmizliyi qiyməti nədən asılıdır?

Diş daşı təmizliyi qiyməti diş daşının miqdarından, Air Flow ehtiyacından, cilalanmanın daxil olub-olmamasından, diş əti vəziyyətindən, ləkələrin dərinliyindən və prosedurun neçə mərhələdə aparılmasından asılıdır. Dəqiq qiymət həkim baxışından sonra bilinir.

Eyni “diş təmizliyi” şikayəti müxtəlif pasiyentlərdə fərqli proses tələb edə bilər. Bir pasiyentdə yalnız yüngül daş və cilalanma lazım olur. Digərində isə çoxlu diş daşı, diş əti qanaması, Air Flow və əlavə gigiyena təlimi lazım ola bilər.

Qiymətə təsir edən əsas amillər:

• Diş daşının miqdarı;
• Daşların diş əti kənarında və ya altında olması;
• Air Flow ehtiyacı;
• Siqaret, çay və qəhvə ləkələrinin çoxluğu;
• Cilalanmanın daxil olması;
• Diş əti qanaması və həssaslıq;
• Prosedurun müddəti;
• Əlavə müayinə ehtiyacı;
• Pasiyentin ağız gigiyenası vəziyyəti.

Telefonla yalnız təxmini məlumat vermək mümkündür. Çünki pasiyent “dişlərimdə daş var” desə də, həmin daşların miqdarı, yeri və diş əti vəziyyəti yalnız müayinə zamanı bilinir.

Bakıda peşəkar diş təmizliyi üçün həkim seçərkən nəyə baxmaq lazımdır?

Bakıda peşəkar diş təmizliyi üçün həkim seçərkən yalnız qiymətə baxmaq düzgün deyil. Həkimin diş əti vəziyyətini yoxlaması, ultrasəs və Air Flow fərqini izah etməsi, cilalanmanı düzgün aparması və pasiyentə ağız gigiyenası təlimi verməsi vacibdir.

Peşəkar təmizlik sadə görünə bilər, amma düzgün aparılmadıqda pasiyentdə həssaslıq, narahatlıq və gözlənti qarışıqlığı yarana bilər. Həkim prosedurdan əvvəl nə ediləcəyini və nəticənin nə olacağını aydın izah etməlidir.

Pasiyent bu suallara diqqət edə bilər:

• Həkim diş əti vəziyyətinə baxırmı?
• Diş daşı və ləkə fərqini izah edirmi?
• Ultrasəs və Air Flow ayrıca izah olunurmu?
• Peşəkar təmizliklə ağartma fərqi deyilir?
• Cilalanma prosedura daxil edilirmi?
• Evdə qulluq qaydaları izah olunurmu?
• Diş ipi və ara fırça istifadəsi öyrədilirmi?
• Növbəti müayinə vaxtı pasiyentə bildirilirmi?

Dr. Ümmahani Hüseynova peşəkar diş təmizliyində nəyə diqqət edir?

Dr. Ümmahani Hüseynova peşəkar diş təmizliyində yalnız diş daşının görünən hissəsinə baxmır. Diş əti qanaması, diş daşı yığılma sahələri, biofilm, siqaret və qəhvə ləkələri, dişarası təmizlik və pasiyentin gündəlik gigiyena vərdişləri birlikdə nəzərə alınır.

Məqsəd pasiyentə sadəcə “dişləriniz təmizləndi” demək deyil. Əsas məqsəd diş daşının niyə yarandığını, ləkələrin nədən qaynaqlandığını və evdə hansı qulluq səhvlərinin nəticəyə təsir etdiyini izah etməkdir.

Müayinə zamanı əvvəlcə diş əti vəziyyətinə baxılır. Qanama, şişkinlik və dərin diş əti problemi varsa, peşəkar diş təmizliyi daha diqqətli planlanır. Bəzi hallarda pasiyentə əlavə diş əti müalicəsi lazım ola biləcəyi də izah olunur.

Daha sonra ultrasəs təmizliyi, Air Flow, cilalanma və ağız gigiyenası təlimi ehtiyacı müəyyən olunur. Pasiyentə hansı mərhələnin niyə lazım olduğu sadə dillə izah edilir.

Dr. Ümmahani Hüseynovanın yanaşmasında peşəkar diş təmizliyi bir dəfəlik kosmetik prosedur kimi yox, ağız sağlamlığının davamlı qorunması üçün vacib profilaktik addım kimi dəyərləndirilir.

Tez-tez verilən suallar

Nəticə

Peşəkar diş təmizliyi diş daşı, ərp, biofilm, siqaret, çay və qəhvə ləkələri, ağız qoxusu və diş əti qanaması kimi problemlərin riskini azaltmağa kömək edən vacib profilaktik stomatoloji xidmətdir. Bu xidmət yalnız görünüş üçün deyil, ağız gigiyenasının düzgün qorunması üçün də əhəmiyyətlidir.

Ultrasəs ilə diş daşı təmizliyi sərt daşların aradan qaldırılmasına, Air Flow biofilm və səthi piqmentasiyanın təmizlənməsinə, cilalanma isə diş səthinin daha hamar hiss olunmasına kömək edir. Ağız gigiyenası təlimi isə bu nəticəni evdə qorumaq üçün vacibdir.

Əgər dişlərinizdə diş daşı, sarı piqmentasiya, siqaret, çay və ya qəhvə ləkələri varsa, peşəkar diş təmizliyi üçün həkim müayinəsi vacibdir. Dr. Ümmahani Hüseynovanın qəbuluna yazılaraq ultrasəs diş daşı təmizliyi, Air Flow, cilalanma və ağız gigiyenası təlimi üzrə sizin üçün uyğun planı öyrənə bilərsiniz.